GGz Dichters 2010 presenteren zich
Bundel ziet het levenslicht
De dichtbundels arriveerden vers van de pers in dozen, net gehaald van de repro van Delta psychiatrisch centrum in Poortugaal, op tijd in Nieuwegein. Op tijd om op de Breingeindag te worden overhandigd aan de GGZ dichters van het afgelopen jaar.
De bundel
Karen Heerema en Jolies Heij nemen als eerste de bundel in ontvangst. Ze zijn blij hun werk voorzien van kunst te zien en nieuwsgierig naar het resultaat. Over hoe zij het hebben ervaren om GGz Dichter te zijn, zeggen zij: ‘het is leerzaam om zelf te schrijven, gedichten doorsturen aan anderen maakt het makkelijker om iets te laten weten over je situatie, creëert begrip, inspirerend om te zien wat andere dichters doen met thema’s. Beiden ervaren één jaar als te kort: ‘we zijn net lekker op dreef’ en beiden hebben zin in meer activiteiten. Dus als u eens een workshop wilt, zij zijn er klaar voor. De voorzitter van het Creatief Collectief de GGz Dichter, Daphne Wiersma, roept de aanwezigen op om regelmatig www.ggzdichter.nl te bezoeken en om daar ook een reactie achter te laten, zodat het interactief wordt en de dichters inspiratie krijgen van wat leeft bij mensen.
De nieuwe dichters
Dorothé van Slooten (redactie GGz Dichter) heeft voor elke dichter een typering geschreven, die Daphne voorleest. Ina Kramer (redactie) reikt een certificaat en prijs uit. Dan leest elke dichter een gedicht voor. Na André klonk er gelach en na Marjon even een ‘ah….’. Ook het gedicht van Ronald viel merkbaar in goede aarde bij het publiek.
v.l.n.r: André Calis, Marjon Zomer, Roland Hoven, Karen Heerema, Jolies Heij, Nuel Gieles
André Calis
DE POËZIE VAN ANDRÉ CALIS IS ALS EEN AANGELEGD BOS. TIJDENS DE OMMEGANG LOPEN DE RIJEN BOMEN MEE. GEEN RIJ BLIJFT HETZELFDE, ZE BUITELEN OVER ELKAAR, GRIJPEN TERUG EN MAKEN PLAATS VOOR EEN NIEUWE INKIJK. DESONDANKS WORTELEN DE BOMEN ZICHTBAAR. HET GESCHETSTE LANDSCHAP WORDT MÉÉR DAN EEN TOESTAND VAN ZIJN.
ANDRÉ CALIS VERVANGT DE WERKELIJKHEID DOOR LICHT ABSTRACTE BEELDEN, WAARIN ELK WOORD, ELKE STROFE OP WILLEKEURIG WELK MOMENT EEN NIEUWE DIMENSIE KUNNEN INNEMEN. ZIJN GEDICHTEN ROEPEN VOORTDUREND VRAGEN OP, APPELLEREN EN LATEN ONS ALS LEZER ACHTER MET ONSZELF. WIE ZIJN WIJ IN RELATIE TOT DE WERELD? ZÓ WIL ANDRÉ CALIS ZIJN POËZIE HET LIEFST ZIEN: DE LEZER VOEGT EIGENHEID TOE EN BEPAALT DAARMEE DE RICHTING, WORDT MEDESCHRIJVER VAN HET GEDICHT. BOVEN ALLES BESCHRIJFT ANDRÉ CALIS DE PIJN VAN HET ZIJN EN DE WEEMOED VAN HET ZIEN, WAARDOOR ZIJN GEDICHTEN IMMER HERKENBAAR EN TOEGANKELIJK BLIJVEN.
Wat is de chemie van mijn lichaam
bewoon ik het afgebrande dorp
of het schone schip
wik, weeg ik
een balans tussen waan
en beschadigd bestaan
besluit mijn
dagelijkse twijfel:
wie ben ik
en wat breekt het eerst
het kwetsbare vlies
rondom mijn hersenen
of de doordrukstrip
Marjon Zomer
MARJON ZOMER VERTELT EEN IN POËZIE VERPAKT VERHAAL. MET SCHIJNBARE TERLOOPSHEID SCHETST ZIJ EEN ENKEL BEELD, VERDIEPT DIT EN VERKLEURT DAN, MET EEN ENKEL WOORD, DE TOON EN KLANK. ALLEDAAGSE SYMBOLEN VAN RUST EN VEILIGHEID WORDEN DOOR EEN KLEINE WOORDWENDING VERONTRUSTENDE TEKENEN DIE VAN DREIGING SPREKEN.
DE POËZIE VAN MARJON ZOMER SPREEKT VAN ONVERMOGEN: EEN TOEGESTOKEN HAND IS ALTIJD LEEG, HOE VER DEZE OOK WIL REIKEN. TOCH ZIJN HAAR GEDICHTEN NIET HOPELOOS. IJZINGWEKKEND, LANG NATRILLEND, DIEP DROEVIG: JA. MAAR ALTIJD KIJKEN OGEN UIT NAAR CONTACT, IS ER DE WIL TOT MEDEDOGEN. HET GEEFT DE POËZIE VAN MARJON ZOMER EEN GLANS DIE COMPENSEERT VOOR DE ZWAARTE VAN DE THEMATIEK. DE VERZEN VAN MARJON ZOMER DENDEREN ALS EEN TREIN RITMISCH AAN ONS VOORBIJ, EN LATEN ONZE HAREN IN VERWARRING ACHTER. MAAR NIET ZONDER EEN ZOMERSE LICHTTINTELING.
mps moeder
haar schrille kinderstem
vulde de gang en het trapgat
niet voor het eerst
wisselde ze van stemming
het ging zo goed zei mijn vader
tranen had hij niet meer
wennen konden we niet
aan zoveel verschillen in één mens
haar verleden werd ons heden
en oude wonden reten open
en bloedden over ons heen
een herhaling van beschadiging
haar helpen lukte ons niet
een meisje en een man
die samen in de gang
haar woede vasthielden
met lege handen
Roland Hoven
TEMIDDEN VAN DE BAROKKE TAALVONDSTEN EN MYTHISCHE SOMS ZELFS SPROOKJESACHTIGE FIGUREN VAN ROLAND HOVEN HEERST DE WAAN. ROLAND HOVEN BEHEERST DE KUNST EEN STEMMING TE CREËREN IN ZIJN POËZIE. SOMS MET ZWARTGALLIGE SPITSVONDIGHEDEN, ANDERE KEREN MET BIJNA TEDERE OBSERVATIES. WEERGALOOS SCHILDERT HOVEN MET DRAKEN, GOOIT MET VLEERMUIZENZWEZERIKPATE EN VERLEIDT MET NIJLPAARDEN. MAAR ALTIJD TUIMELEN DE WOORDEN DOOR DE ZINNEN HEEN, DENDEREN ZIJ IN VOLLE VAART NAAR DE VOLGENDE STROFE, NAAR HET VOLGENDE ZINNENPRIKKELENDE BEELD, WAARMEE HIJ DE VERWARRING VAN DE WAAN WERKELIJK MAAKT. ROLAND HOVEN GEEFT DE LEZER GEEN KEUS ZICH TERUG TE TREKKEN, HIJ OVERROMPELT, PAKT BEET EN NEEMT MEE. IN ZIJN GEDICHTEN BOUWT HIJ MET WOORDEN EEN MUUR, STEEDS HOGER, TOT WIJ NIET MEER KUNNEN ONTSNAPPEN EN ONS GEVANGENEN WETEN IN DE WAAN. BIJ ROLAND HOVEN KRIJGT DE WAAN WOORDEN.
Tik-tak.
De klok zeurt mee
tik-tak
we hebben dit gesprek al zo vaak gehad.
Als jij, wilskrachtig als altijd
iedere poging afketst
tik-tak
om te praten over pillen,
en dat kracht bij zet
door je mond vol te proppen met
tik-tak
en je biedt mij ook er ook ééntje aan, zo’n
tik-tak,
‘1 kcal maar’ zeg jij pesterig,
dan val ik stil.
Tik-tak
lacht de klok.
Ik geef me gewonnen
tegen jouw charisma
kan geen pil op.
Ik tak.
Aanmoedigingsprijs
Er zijn 2 inzendingen die de redactie bijzonder zijn opgevallen en die zij in het zonnetje zet. Nuel Gieles en Ruud Offermans ontvangen de aanmoedigingsprijs. Nuel Gieles draagt zijn gedicht voor en sluit hiermee de voordrachten.
ZONDER PILLEN
Nee, ik heb hem niet onder bedwang
m’n geest doet anders dan m’n wil
klokgelui, kanonschoten en vogelzang
klanken in m’n hoofd in plaats van stil
De rust die je verlangt, vraagt even
een moment geduld, een blank geluid
tabula rasa, een bladzij onbeschreven
waarop de taal zich woordloos sluit
ik luister niet, maar de akkoorden
maken muziek uit afgelegen streken
waar ik als kind nooit thuis behoorde
geen medicijn voor mijn gebreken
gevangen en bevrijd door woorden
mag ik zwijgen, zeggen, spreken…
Tags: Actueel 2010, GGz Dichters 2010 door Bas
No Comments »